Facebook, ya da çatı adıyla Meta, günümüzde kitlesel etki gücü en yüksek şirketlerden biri. Çevrimiçi bir sosyalleşme alanı olarak başlayan Facebook’un, geçtiğimiz yirmi yılda Brexit’ten Amerika başkanlık seçimlerine pek çok global politik olay üzerindeki doğrudan etkisi defalarca belgelendi. Yine de ne sosyal medya kullanımımız azaldı ne de Facebook dikkate değer bir zarar gördü. Dolayısıyla ünlü senarist Aaron Sorkin, David Fincher’la birlikte ikisinin de kariyerlerinin en başarılı işlerinden sayılabilecek The Social Network’ten 16 yıl sonra, tek başına yeni bir Facebook filmi yapmaya karar verdiğinde gözler üstüne çevrildi. Henüz kimsenin Facebook’un ne olduğunu ya da ne olabileceğini tam olarak kavrayamadığı bir dönemde çıkan The Social Network’ün aksine, The Social Reckoning’in inceleyebileceği onlarca konu, yaklaşabileceği çeşit çeşit açı vardı. Ama Sorkin, bu ihtimaller denizinin içerisinde en güvenli oynayabileceği yolu seçmiş gibi görünüyor.

Beklentileri Doğru Ayarlamalı
Bir şeyi netleştirelim: The Social Reckoning bir Mark Zuckerberg filmi değil. The Social Reckoning bir The Social Network devam filmi de değil. Aaron Sorkin’in, belki de en net The Newsroom’da görülen, imza diyalog yazımının popüler bir konu çevresinde yoğunlaşmış yeni bir yansıması. Filmin yapısına dair yapılabilecek en doğrudan benzetme, yine Sorkin’in yazıp yönettiği The Trial of the Chicago Seven. Dolayısıyla filmi, doğal olarak beraberinde getirdiği yüklü kıyas seçeneklerinden ayrı değerlendirmek seyir zevkinizi arttıracaktır. İlle bir etiket yapıştırılacaksa, The Social Reckoning bir muhbir filmi. Odağına aldığı araştırmacı gazeteci ve Facebook çalışanı ikilisi üzerinden 2021’de The Wall Street Journal’da yayınlananan The Facebook Files yazı dizisinin ortaya çıkış sürecini anlatıyor. Sorkin’in hikayesini ele alışı da bir gazeteci yaklaşımını taklit eder gibi yargı sunmaktan, fikir belirtmekten çok olduğu gibi gösterip düşündürmeyi hedefliyor.
Sosyal medyada yeterince vakit geçirmiş herkesin bir benzerine denk geleceği, rahatsız edici bir sahneyle açılıyor film. İki polis memuruyla tamamen kendi çabasıyla giriştiği tartışmayı kayda alan bir kadının bunu Facebook’taki “Voice of Reason (Mantığın Sesi)” adlı aşırı sağcı, radikal grupta paylaşmasını izliyoruz. Videodaki kadının, ana karakterlerimizden Frances’in eski bir arkadaşı çıkması karakterin çalıştığı şirkete dair şüphelerini tetikliyor ve olaylar gelişiyor. The Facebook Files’ın yayınlandığı ve Frances’in kongrede verdiği 2021’le, araştırmacı gazeteci Jeff Horowitz’in Facebook’u radarına aldığı 2019 arasındaki kısa zaman çizgisinde sürekli oynayan film, sonunu bildiğiniz bir hikayeyi ilgi çekici şekilde aktarabilmek için elinden geleni yapıyor. Ekranda sık sık gösterdiği zaman çizgisi kafanızın karışmasını engellerken hikayeyle eş zamanlı gerçekleşen olaylar da gerçek dünyayla bağlantınızın kopmamasını sağlıyor. Film neyin neden bu şekilde gerçekleştiğini ve kimlerin sorumlu olduğunu net bir şekilde gösterse de, seçtiği bu yaklaşım özellikle karakterleriyle bağ kurmayı hayli zorlaştırıyor.

Risksiz, Yeterli Performanslar
Anora’yla Oscar ödülü kazanmış genç aktris Mikey Madison, sosyal ilişkilerde zayıf (olduğu iddia edilen) Facebook çalışanı Frances Haugen’ı canlandırıyor. Facebook’un insanlara farklı bir sosyalleşme şekli sağladığını düşünen ve bu yüzden de başta şirkete zarar vermek istemeyen Haugen, şirket verileriyle yaptığı bir araştırmanın çıktılarını çalışanların uzak durması tembihlenen Jeff Horowitz’le paylaşıyor. Jeremy Allen White’ın oynadığı Horowitz, haberi yazabilmek için somut kanıtlara ihtiyaç duyduğunu belirtince de ikili arasında zamana yayılan git gelli bir ortaklık kuruluyor. White da Madison da rolleri için yeterli, risksiz ve ikna edici performanslar sergiliyorlar. Filmin hikayesi, karakterleri parlatmak için pek de çaba göstermiyor ama Horowitz’in gazetecilik etiği ve Madison’ın doğru olanı yapma isteği gibi ufak özellikleri de belirginleştiriyor. Sorkin’in diyalog yazımındaki akıcılık, ikilinin sahnelerini keyifle izletiyor ama karakterlere kendilerine has bir ton da sunmuyor. Hatta Jeremy Strong’un Mark Zuckerberg’i dışında filmdeki neredeyse tüm karakterler üç aşağı beş yukarı aynı şekilde konuşuyor. Bu duruma bir de filmin Mikey Madison’ın güzelliğini göstermeyi meşrulaştırmak için Frances’in sürekli şık elbiseler giymesini “gören olursa randevuya çıkıyorum derim” gibi uyduruk bir bahane sunması eklenince odağınızı olaylarda tutmaktan başka pek de bir çareniz kalmıyor zaten.
Jeremy Strong, The Social Network’te gördüğümüzden çok daha farklı bir Mark Zuckerberg sunuyor bize. Olay örgüsü akarken, her an arka planda duran, tehditkar bir kötü adam burada Zuckerberg. Sanki Jesse Eisenberg’in performansıyla net bir zıtlık yaratmak ister gibi olabildiğince ağır konuşuyor ve boş bakıyor. Acımasız, umursamaz, her şeyi kafasında ölçüp biçen ve çevresindeki kimseyi kendi seviyesinde görmediği için diyaloğa girmekte pek de bir fayda görmeyen bir Zuckerberg portresi çiziyor Jeremy Strong. Filmin en ilginç dinamiği de, eski bir Facebook çalışanını canlandıran Bill Burr’le aralarındaki sahnelerde kuruluyor bu yüzden. Zuckerberg’ten sürekli en azından politik reklamlarda kaynak kontrolü yapmasını isteyen Charlie, filmdeki belki de en bağ kurulabilir karakter. Etkileyici bir şekilde, Sorkin akıcı diyalog ritmini bu ikilinin sahnelerinde bile korumayı başarıyor.

Yeni Bir Şey Söylemiyor
Teknik alanlardaysa David Fincher’ın dokunuşunu aramadan edemiyorsunuz. The Social Reckoning, bir gişe filmi için gayet iyi görünse de hayranlık uyandıracak herhangi bir şey de sunmuyor. Kurgusundan görüntü yönetmenliğine her alanda fazlasıyla “yeterli”. Tam olarak nedenini anlayamadığınız “eksiklik” hissini ancak filmi 3 Oscar ödüllü öncülüyle kıyasladığınızda alıyorsunuz bu yüzden. The Social Network’ün 3 Oscar’ından ikisini kurgu ve müzikten kazandığı düşünüldüğünde bu alanlardaki normalliğin daha çok göze çarpması normal. Özellikle Trent Reznor & Atticus Ross ikilisinin müziklerinin filme kattığı havayı maalesef The Social Reckoning’te bulamıyorsunuz. Sorkin’in bu alanlardaki açıkları, senaryosu çarpıcı bir mesaj iletse görmezden gelinebilir fakat Amerika’daki 6 Ocak saldırılarını gösterirken bile Trump’ın adını bir kez olsun anmayışı filmin “aman tadımız kaçmasın” yaklaşımına iyice dikkat çekiyor. Hali hazırda erişilebilir olan bir sürü çarpıcı veriyi, etkili ama tanıdık bir diyalog yazım şekliyle aktarmanın ötesinde pek de bir şey yapmıyor The Social Reckoning.
The Social Reckoning’in en büyük başarısı, The Social Network’ün yaratımında Aaron Sorkin’in katkısının nerelerde olduğunu netleştirmek. Kendisinin yönetmenden önce senarist olduğunu bir kez daha ilan eden film, güvenli performanslarla makul bir seyir zevki sunuyor. Odağına aldığı konulardan hiç haberi olmayan izleyicilere ilginç gelebilir fakat eleştirel bir gözle yaklaştığınızda ne kadar az şey söylediği sinirinizi bozuyor. 2026 yılında yana yakıla bir Facebook filmi bekleyen var mıdır bilinmez ama diğer herkes için ortalamanın belki biraz üstünde bir film. Oyuncuların performansları ve Sorkin’in diyalog yazımı için izlenebilir ama büyük beklentilerle izlemenizi tavsiye etmem.
Tuncer Haydarlar‘ın diğer yazılarına ulaşmak için buraya tıklayınız.
Daha fazlası için bizi Youtube, X ve Instagram aracılığıyla takip edebilirsiniz.
Your Mother Your Mother Your Mother: Keder, Çaresizlik, Öfke























Yorumlar